Kira sözleÅŸmesi, bir malın, kullanmak ya da ürünlerinden yararlanmak üzere bedel karşılığında baÅŸkasına bırakılmasını saÄŸlayan sözleÅŸmedir. Kira sözleÅŸmesine iliÅŸkin hükümler Borçlar Kanunu ile Gayrimenkul Kiraları Hakkında Kanunda düzenlenmiÅŸtir.
Kiralayan veya kiracı birden fazla olabilir. Ä°ÅŸtirak halinde mülkiyette bütün paydaÅŸların oybirliÄŸiyle, müÅŸterek mülkiyette ise mülkiyetin yarısından faslasına yetkili olan ve sayı olarak da çoÄŸunluÄŸu oluÅŸturan paydaÅŸların alacağı kararlarla mülk kiralanabilir. Kiracılarrn birden fazla olması durumunda bunların kiralayana karşı sorumluluk derece ve oranları sözleÅŸme ile saptanır.
Kanunlarda kira bedeli konusunda sınırlayıcı bir özel hüküm yoktur. SözleÅŸme süresi içinde kira bedeli konusunda çıkacak uyuÅŸmazlıklard a mahkemeye gidilir.
Kira sözleÅŸmesinin kiracıya saÄŸladığı hak nispi bir hak olduÄŸundan, kiralananın satılması durumuna kural olarak yeni malike karşı ileri sürülemez. Bu imkan ancak yeni malikin sözleÅŸmenin devamına razı olması, kiracının durumunu güçlendirici bazı önlemleri önceden almış olması ya da konunun kiracı hakkını koruyucu nitelikleri yasal hüktımlerin alam içine girmesi durumunda söz konusu olabilir.
Kira sözleÅŸmesi belirli veya belirsiz bir süre için yapılabilir. Bu konuda yasal bir sımriama yoktur. SözleÅŸmenin yenilenmesi için belirli bir usul ön- görülmemiÅŸtir. Genelde yenileme açık bir biçimde ve yazılı olarak yapdır. Açık yenileme ilk kira sözleÅŸmesine konan bir ÅŸartla da saÄŸlanabilir. Taraflar sözleÅŸmenin yenilenmesini istemiyorlarsa süre bitmeden önce bunu diÄŸer tarafa bildirirler. Böyle bir özel ihbar kaydı bulunmayan durumlarda, kiracı sözleÅŸme sonunda kiralananı hemen boÅŸaltıp durumu bildirerek, kiralayan ise kiracı aleyhine sözleÅŸmenin bitiminden baÅŸlayarak en geç bir ay içinde tahliye davası açarak yenilenmeyi açıkça isteyebilir. Borçlar Kanunu’nda iki taraf için de söz konusu olan bu imkan, Gayrimenkul Kiraları Hakkında Kanun’da yalmzca kiracı için öngörülmüÅŸtiir.
Kiralayan teslim sırasında ve sözleÅŸme süresi boyunca kiralananı, elveriÅŸli durumda bulundurmakla ve üçüncü kiÅŸilerin çeÅŸitli ihlallerine karşı kiracıya güvence saÄŸlamakla yükümlüdür. Kiracının yükümlülükleri arasında kira parasım zamanında ve eksiksiz ödeme, kiralanan ÅŸeyi tam bir özenle kullanma, koÅŸulluk gereklerine uyma, idralayanı belirli konularda bilgilendirme ve onarıma izin verme sayılabilir.
Kira sözleÅŸmesinde kiralayanm malik olması zorunlu deÄŸildir. Intifa ve onarma gibi ayni hak sahipleri de hakların kapsam ve sınırı içinde ilgili malı baÅŸkasına kiral ayabilirler. Bu durum sadece Borçlar Kanunu’nda vardır. Gayrimenkul Kiraları Hakkında Kanun’a göre kiracı kiralananı kural olarak baÅŸkasına kiralayamaz, yararlanma hakkını veya söz-
leÅŸmesini devredemez.